Na dworcu język zawodzi w jednym konkretnym momencie: gdy coś idzie nie tak. Kupienie biletu da się przeżyć na migi, ale komunikat, że pociąg odjeżdża z innego peronu za pięć minut, jest do usłyszenia albo nie.
Dlatego ten tekst ma dwie części: zdania, które mówisz ty (łatwiejsze) i komunikaty, które musisz zrozumieć (trudniejsze, ale krótkie i powtarzalne).
Bilet — kasa i automat
Einmal nach Hamburg, bitte. — Jeden do Hamburga poproszę. Eine Rückfahrkarte nach … — Bilet powrotny do… Zweimal nach … , einfach. — Dwa do…, w jedną stronę. Wann fährt der nächste Zug nach …? — Kiedy jedzie następny pociąg do…? Von welchem Gleis fährt der Zug? — Z którego peronu odjeżdża pociąg? Muss ich umsteigen? — Czy muszę się przesiadać? Brauche ich eine Reservierung? — Czy potrzebna jest rezerwacja?
Co usłyszysz w odpowiedzi:
Einfach oder hin und zurück? — W jedną stronę czy tam i z powrotem? Mit Umstieg in … — Z przesiadką w… Der Zug fährt von Gleis 7. — Pociąg odjeżdża z peronu 7. Sie müssen einmal umsteigen. — Musi się Pan/Pani raz przesiąść.
Słownictwo z biletu i tablicy
| Po niemiecku | Znaczenie |
|---|---|
| die Fahrkarte / das Ticket | bilet |
| einfach | w jedną stronę |
| hin und zurück | tam i z powrotem |
| das Gleis | peron (tor) |
| der Bahnsteig | peron (platforma) |
| die Abfahrt | odjazd |
| die Ankunft | przyjazd |
| der Anschluss | połączenie (przesiadkowe) |
| der Umstieg / umsteigen | przesiadka / przesiadać się |
| die Verbindung | połączenie |
| der Fahrplan | rozkład jazdy |
| die Reservierung | rezerwacja |
| der Waggon / der Wagen | wagon |
| die Sitzplatznummer | numer miejsca |
| der Schaffner | konduktor |
| die Fahrkartenkontrolle | kontrola biletów |
Gleis kontra Bahnsteig: w praktyce oba znaczą „peron", ale na tablicach i w komunikatach niemal zawsze pada Gleis z numerem. To właśnie tego słowa trzeba nasłuchiwać.
Automat biletowy
| Napis | Znaczenie |
|---|---|
| Fahrkarten | bilety |
| Zielort eingeben | wpisz miejsce docelowe |
| Erwachsener / Kind | dorosły / dziecko |
| Einzelfahrt | przejazd pojedynczy |
| Tageskarte | bilet dzienny |
| Auswahl bestätigen | zatwierdź wybór |
| Zahlung | płatność |
| Bar / EC-Karte | gotówka / karta |
| Ticket entnehmen | odbierz bilet |
| Vorgang abbrechen | anuluj |
Komunikaty, gdy coś idzie nie tak
To jest część, dla której warto ten tekst zapamiętać. Komunikaty są długie, ale informacja siedzi zawsze w tych samych trzech–czterech słowach.
| Komunikat | Co naprawdę znaczy |
|---|---|
| … hat Verspätung von etwa 20 Minuten | spóźnienie około 20 minut |
| … verspätet sich um … | spóźnia się o… |
| … fällt heute aus | jest odwołany |
| … Gleiswechsel: heute von Gleis 9 | zmiana peronu — dziś z 9 |
| … Ersatzverkehr mit Bussen | komunikacja zastępcza autobusami |
| … Anschluss wird nicht erreicht | przesiadka nie zostanie osiągnięta |
| … in umgekehrter Wagenreihung | wagony w odwrotnej kolejności |
| Wir bitten um Entschuldigung | przepraszamy |
| Bitte Vorsicht an Gleis … | uwaga przy peronie… |
| Zurückbleiben, bitte! | proszę się cofnąć (drzwi się zamykają) |
Cztery słowa, które warto rozpoznawać natychmiast, nawet gdy reszta komunikatu przepadnie: Verspätung (spóźnienie), fällt aus (odwołany), Gleiswechsel (zmiana peronu) i Ersatzverkehr (zastępcza).
Zwróć uwagę na fällt … aus — to czasownik rozdzielny ausfallen, którego przedrostek wylądował na końcu zdania. Właśnie dlatego komunikat trzeba dosłuchać do końca: znaczenie zmienia się na ostatnim słowie. Mechanizm opisuje tekst o czasownikach rozdzielnie złożonych.
Gdy pociąg się spóźnia — co powiedzieć
Mein Zug hat Verspätung — erreiche ich den Anschluss noch? — Mój pociąg ma opóźnienie, zdążę na przesiadkę? Welche Alternative habe ich? — Jaką mam alternatywę? Kann ich den nächsten Zug nehmen? — Mogę wsiąść w następny pociąg? Wo finde ich den Ersatzverkehr? — Gdzie znajdę komunikację zastępczą? Ich habe meinen Anschluss verpasst. — Spóźniłem się na przesiadkę.
Przy większych opóźnieniach pytanie o zwrot części kosztów biletu pada na formularzu — słowa z niego są opisane w tekście o formularzach urzędowych. Zasady i progi zmieniają się w czasie, więc o warunki pytaj przy okienku obsługi klienta, a nie zgaduj.
W pociągu
Ist dieser Platz frei? — Czy to miejsce jest wolne? Ich glaube, das ist mein Platz — ich habe reserviert. — Chyba to moje miejsce, mam rezerwację. Entschuldigung, darf ich vorbei? — Przepraszam, mogę przejść? Ist das der Zug nach …? — Czy to pociąg do…? Hält dieser Zug in …? — Czy ten pociąg zatrzymuje się w…?
Ostatnie pytanie jest ważniejsze, niż się wydaje — część pociągów przejeżdża przez stacje bez zatrzymania, a kierunek nie mówi nic o postojach.
Ile z tego trzeba
| Poziom | Co wystarczy |
|---|---|
| A1 | kupno biletu, pytanie o peron, Ist dieser Platz frei |
| A2 | przesiadki, napisy na automacie, cztery słowa z komunikatów |
| B1 | rozmowa przy opóźnieniu, komunikacja zastępcza, reklamacja |
W kursie „Zostaje w głowie" słownictwo podróżne wchodzi w lekcji 14 na poziomie A2, a nagrania komunikatów dworcowych ćwiczy się osobno — w normalnym tempie, bo to jedyny sposób, żeby wyłapywać je później na peronie.
Pytania i odpowiedzi
Jak kupić bilet kolejowy po niemiecku?
Wystarczy einmal nach plus nazwa miasta, bitte. Kasjer zapyta einfach oder hin und zurück, czyli w jedną stronę czy tam i z powrotem. Przy dłuższych trasach warto dopytać muss ich umsteigen oraz von welchem Gleis fährt der Zug.
Co znaczy, że pociąg fällt aus?
Że jest odwołany. To forma czasownika rozdzielnego ausfallen, w którym przedrostek stoi na końcu zdania, więc komunikatu trzeba dosłuchać do końca. Obok pojawia się zwykle informacja o komunikacji zastępczej, czyli Ersatzverkehr.
Co oznacza Gleiswechsel?
Zmianę peronu. Komunikat brzmi zwykle heute von Gleis … i oznacza, że pociąg odjedzie z innego toru niż podany w rozkładzie. To jedno z czterech słów, które warto rozpoznawać natychmiast, obok Verspätung, fällt aus i Ersatzverkehr.
Jak zapytać, czy zdążę na przesiadkę?
Erreiche ich den Anschluss noch? Przy opóźnieniu przydaje się też welche Alternative habe ich oraz kann ich den nächsten Zug nehmen. Słowo Anschluss oznacza właśnie połączenie przesiadkowe.
Czym różni się Gleis od Bahnsteig?
W praktyce oba znaczą peron, przy czym Gleis odnosi się do toru, a Bahnsteig do platformy. Na tablicach i w komunikatach niemal zawsze pada Gleis z numerem, więc to tego słowa warto nasłuchiwać.
Jak zapytać, czy pociąg zatrzymuje się w danym mieście?
Hält dieser Zug in …? To pytanie warto zadać nawet wtedy, gdy kierunek się zgadza, bo część pociągów przejeżdża przez stacje bez postoju.